Κυριακή, 3 Ιουλίου 2022
   
Ατζέντα 21 και Αειφόρος Αστική Ανάπτυξη Αειφόρος Βιώσιμη Ανάπτυξη
Αειφόρος Βιώσιμη Ανάπτυξη (Sustainable Development)
Μέσα από την διαδικασία της εκ βαθέων ριζικής αλλαγής σκέψης και νοοτροπίας (paradigm shifts)1 όπως αυτή ερμηνεύεται από τις κοινωνικές επιστήμες και την φιλοσοφία, δημιουργείται ένα υπόδειγμα παραδειγματικής ριζοσπαστικής αλλαγής στον τρόπο σκέψης. Αυτή η αλλαγή σκέψης και δράσης μπορεί να επιφέρει τόσο σε προσωπικές σχέσεις όσο και σε ένα σύμπλεγμα διαφόρων θεσμικών σχέσεων ή οργανώσεων ριζικές ανακατατάξεις, αντικαθιστώντας τον εκάστοτε ισχύοντα παραδοσιακό και αναποτελεσματικό τρόπο σκέψεως, δράσεως  και πολιτικής πρακτικής μέσω ενός άλλου ολοκληρωμένου και παραγωγικού.  

Μια τέτοια αλλαγή πλεύσης (όσων αφορά στον τρόπο σκέψης της αντιμετώπισης των θεμάτων της ανάπτυξης και του περιβάλλοντος) επιδίωξε τόσο το αποτέλεσμα της παγκόσμιας επιστημονικής επιτροπής για την Ανάπτυξη και το Περιβάλλον του ΟΗΕ, όσο και μια σειρά από πολιτικές του ΟΗΕ και της ΕΕ, έχοντας τις ρίζες τους διεπιστημονικά και διαπολιτισμικά στην προεργασία της World Commission of Environment and Development (WCED). Η επιτροπή αυτή υπό την προεδρία και καθοδήγηση της τέως νορβηγίδας πρωθυπουργού, Groh Harlem-Brundtland, έβαλε τα θεμέλια σε αυτό που ονομάζουμε ΑΑ.  

Πίνακας 1: Τα κεντρικά βήματα της Ανθρωπότητας προς την Αειφόρο Βιώσιμη Ανάπτυξη κατά χρονολογική και θεματική σειρά των συνεδρίων του ΟΗΕ.  
1983 Ίδρυση της Παγκόσμιας Επιτροπής για το Περιβάλλον και την Ανάπτυξη  
1987 Παρουσίαση της Έκθεσης Brundtland (our common future)  
1992 Παγκόσμιο Συνέδριο για το Περιβάλλον και την Ανάπτυξη στο Ρίο  
1992 Ίδρυση Επιτροπής του ΟΗΕ για την Αειφόρο Ανάπτυξη (CSD)  
1994 Η Χάρτα του Ααλμποργκ  
1997 Ειδική σύνοδος του ΟΗΕ, σύναξη 5 χρόνια μετά το Ρίο, Νέα Υόρκη  
2000 Συνάντηση Χιλιετίας του ΟΗΕ στην Νέα Υόρκη  
2002 Παγκόσμια σύνοδος στο Γιοχάνεσμπουργκ 2002 (Ρίο συν 10) για την Αειφόρο (Βιώσιμη) Ανάπτυξη  
2004 Ααλμποργκ συν 10 (συνάντηση ευρωπαϊκών δήμων και κοινοτήτων στο πλαίσιο της καμπάνιας για την εξασφάλιση του μέλλοντος των πόλεων  
Πηγή: ΟΗΕ, ΕΕ  

Η τελική προσέγγιση που δίδεται μέσα από την «Έκθεση Brundtland», είναι κοινωνική, οικονομική, διοικητική, πολιτική και πολιτισμική, με έντονη τη διάθεση για διαλεκτική συμφωνία και με σεβασμό στο συγκεκριμένο φυσικό και παγκόσμιο περιβάλλον, του οποίου μέρος και όχι κύριος είναι ο άνθρωπος. Στο οικουμενικό αυτό πλαίσιο της ενσωμάτωσης της Ατζέντα 21, ο ενδεδειγμένος εθνικός χωροταξικός σχεδιασμός με στόχο την οργανωμένη Αειφόρο Αστική Ανάπτυξη,2 αποτελεί πρόσκληση και πρόκληση συνάμα, αλλά και ουσιαστική ανάγκη και επιταγή που αναγνωρίζεται πλέον ευρύτερα από τους παράγοντες της οικονομικής, κοινωνικής και πολιτικής ζωής τόσο σε οικουμενική όσο και σε εθνική διάσταση.3

Προϋπόθεση για την επιτυχή έκβαση του ιστορικού εγχειρήματος της ΑΑ είναι η κατανόηση της σημασίας της αποκέντρωσης του Χωροταξικού Σχεδιασμού, ως βασικού εργαλείου προγραμματισμού, όπως και η ευρεία, ισόνομη και ισότιμη ανάμιξη και συμμετοχή των πολιτών σε διαδικασίες που αποσκοπούν στην κοινή διατύπωση γενικά αποδεκτών στόχων, τύπου Ατζέντα 21, και που αφορούν στη διασφάλιση των ερχόμενων γενεών μέσω της ΑΒΑ.

 

[1] Ο Thomas Samuel Kuhn στο πιο διάσημο βιβλίο του «The Structure of Scientific Revolutions», Chicago 1962, παρουσίασε την ιδέα ότι η επιστήμες δεν "εξελίσσονται σταδιακά προς την αλήθεια", αλλά αντίθετα, υπόκεινται σε περιοδικές επαναστατικές ανακατατάξεις τις οποίες ο Kuhn ονομάζει παραδειγματικές αλλαγές. Μια τέτοια παραδειγματική αλλαγή προς την εμπέδωση της ΑΑ έχει ανάγκη η ελληνική κοινωνία.
[2] Ο όρος Αειφόρος Αστική Ανάπτυξη, χρησιμοποιήθηκε από το πρόγραμμα Αειφορικών Πόλεων της Habitat-Agenda σε διάφορα συνέδρια του ΟΗΕ, όπως το Habitat I της Βανκούβερ το 1976, η τo Habitat II της Κωνσταντινουπόλεως το 1996, όπου υπογράφηκε από 171 κράτη μέλη του ΟΗΕ η λεγόμενη Habitat-Agenda, η οποία αποτέλεσε ένα είδος Χάρτας για την αειφόρο αστική και βιώσιμη ανάπτυξη.  Ο όρος αυτός από εδώ και στο εξής θα υποδηλώνεται στην εργασία αυτή με την συντομογραφία ΑΑΑ.
[3] Όπως αυτό διαπιστώθηκε και κατά τη διαδικασία επεξεργασίας και πρόσφατης ψήφισης από τη Βουλή του σχεδίου νόμου για τον Χωροταξικό Σχεδιασμό και την ΑΑ.


Το σχέδιο δράσης ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΑΤΖΕΝΤΑ 21 (TΔ21) ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΜΙΑΣ ΝΕΟΥ ΤΥΠΟΥ ΒΙΩΣΙΜΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥ 21ου ΑΙΩΝΑ υλοποιείται στο πλαίσιο του Μέτρου 6 Ενίσχυση της απασχόλησης ανέργων με την ενεργό συμμετοχή των Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων του Άξονα Προτεραιότητας 1 «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΕΝΕΡΓΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΥΓΗ ΤΗΣ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗ ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΣΗ ΤΗΣ ΕΠΑΝΕΝΤΑΞΗΣ ΤΩΝ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΑΝΕΡΓΩΝ» του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Απασχόληση και Επαγγελματική Κατάρτιση» που συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) στο πλαίσιο του Γ’ ΚΠΣ με τελικό δικαιούχο την ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΜΕΝΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΕΚΤ
 
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ & ΑΛΛΩΝ ΠΟΡΩΝ - ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΜΕΝΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ ΑΠΟ ΤΟ Ε.Κ.Τ.
Διεύθυνση: Αγησιλάου 23-25, Τ.Κ.: 104 36 Αθήνα, τηλ. 210 52 71 100, fax 210 5271167, e-mail: eye@mou.gr
Copyright 2008 by Center for the Development in the Mediterranean